हुयन त्संग
✓कोंकणपरा
डॉ आ ह साळुंखे जिज्ञासू पुरुष हुएन सांग वाचावे
यात कराड पाटण हून कोकण असेल travel route....
Reference alexander Cunningham report ASI.
ह्वेनसांग (Hiuen Tsang) यांच्या भारतातील प्रवासाचे शहरानुसार सविस्तर मराठीत विवरण दिले आहे. हा प्रवास इ.स. 629 ते 645 दरम्यान घडलेला आहे आणि संपूर्ण भारतभर व काही शेजारी देशांमध्ये त्यांनी बौद्ध धर्माचा अभ्यास केला.
ह्वेनसांग यांचा प्रवास –
प्रवासाची सुरुवात (इ.स. 629)
बामियान (अफगाणिस्तान): येथून भारतात प्रवेश.
काबूल: इथे थोडा वेळ थांबून त्यांनी बौद्ध स्थळे पाहिली.
मई 630 मध्ये ते ओहिंद (सिंधू नदी) पार करून भारतात आले.
उत्तर भारतातील प्रवास
तक्षशिला (Taxila, पाकिस्तान): बौद्ध धर्माच्या पवित्र स्थळांची तपासणी केली.
काश्मीर: दोन वर्षे राहून बौद्ध ग्रंथांचा अभ्यास.
संजया (हिमाचल), चिनपाटी, जालंधर: हे भाग धर्मग्रंथ व धर्मस्थळांकरिता भेटले.
सतलज नदी पार केली (इ.स. 635 च्या शरद ऋतूमध्ये).
गंगा व सरस्वती खोरे
मथुरा ते थानेश्वर, मग श्रुघ्ना (जम्मू) आणि गंगा नदीवर गंगाद्वार.
अलिकेल्हत्रा (रोहिलखंड) – पंचाळ प्रदेश.
सांकीस, कन्नौज, कोसांबी – प्रसिद्ध शहरांना भेट.
अयोध्या आणि श्रावस्ती – पूजा केली.
कपिलवस्तू आणि कुशीनगर – बुद्धांचा जन्म व निर्वाण स्थान.
पूर्व भारत
बनारस (वाराणसी) – बुद्धांनी पहिला उपदेश दिला.
वैशाली, मग नेपाळ.
पाटलिपुत्र (पटणा) – मग गया, बोधगया, गिरियेक पर्वत.
कुसागरपूर, राजगृह, नालंदा – येथे १६ महिने संस्कृत व बौद्ध शिक्षण घेतले.
ओड्र (ओरिसा/ओडिशा), गंजाम, कलिंग, मग कोवळा (बेरार/विदर्भ).
दक्षिण भारत
आंध्र, तेलंगणा, अमरावती – बुद्ध साहित्याचा अभ्यास.
कांचीपुरम (तमिळनाडू) – द्राविड देशाची राजधानी.
श्रीलंका जाण्याचा विचार केला, पण राजाचा मृत्यू झाल्याने त्यांची वाटचाल थांबवली.
पुन्हा मध्य भारत व पश्चिम भारत
महाराष्ट्र: भडोच (नर्मदा नदी), उज्जैन, वलभी, सिंध, मुलतान.
हरषवर्धनाचा दरबार
नालंदा व तिलधक – प्रज्नाभद्र यांच्याकडून शिकले.
कामरूप (आसाम) – एका महिन्याचा मुक्काम.
पाटलिपुत्र – हरषवर्धनाचा दरबार व पंचवार्षिक धर्मसभा.
प्रयाग आणि कन्नौज – बौद्ध महोत्सवांत सहभाग.
जालंधरला परत.
ओहिंद (इ.स. 643) – इंडस पार केला.
उत्तखंड (हिंदूकुश) – बर्फाळ पर्वत ओलांडून कपीसा (अफगाणिस्तान).
फालाना (बानू) – धार्मिक सभा.
पंजशीर खोरे, खावाक पास, अंदेराब – अफगाणिस्तानात.
शेवटचा टप्पा (इ.स. 645)
काश्गार, यारकंद, खोतान – बर्फाळ प्रदेश.
शेवटी चीनच्या चांग’आन (Xi’an) राजधानीत पोहोचले.
डॉ आ ह साळुंखे जिज्ञासू पुरुष हुएन सांग वाचावे
यात कराड पाटण हून कोकण असेल travel route....
Reference alexander Cunningham report ASI.
ह्वेनसांग (Hiuen Tsang) यांच्या भारतातील प्रवासाचे शहरानुसार सविस्तर मराठीत विवरण दिले आहे. हा प्रवास इ.स. 629 ते 645 दरम्यान घडलेला आहे आणि संपूर्ण भारतभर व काही शेजारी देशांमध्ये त्यांनी बौद्ध धर्माचा अभ्यास केला.
बामियान (अफगाणिस्तान): येथून भारतात प्रवेश.
काबूल: इथे थोडा वेळ थांबून त्यांनी बौद्ध स्थळे पाहिली.
मई 630 मध्ये ते ओहिंद (सिंधू नदी) पार करून भारतात आले.
तक्षशिला (Taxila, पाकिस्तान): बौद्ध धर्माच्या पवित्र स्थळांची तपासणी केली.
काश्मीर: दोन वर्षे राहून बौद्ध ग्रंथांचा अभ्यास.
संजया (हिमाचल), चिनपाटी, जालंधर: हे भाग धर्मग्रंथ व धर्मस्थळांकरिता भेटले.
सतलज नदी पार केली (इ.स. 635 च्या शरद ऋतूमध्ये).
मथुरा ते थानेश्वर, मग श्रुघ्ना (जम्मू) आणि गंगा नदीवर गंगाद्वार.
अलिकेल्हत्रा (रोहिलखंड) – पंचाळ प्रदेश.
सांकीस, कन्नौज, कोसांबी – प्रसिद्ध शहरांना भेट.
अयोध्या आणि श्रावस्ती – पूजा केली.
कपिलवस्तू आणि कुशीनगर – बुद्धांचा जन्म व निर्वाण स्थान.
बनारस (वाराणसी) – बुद्धांनी पहिला उपदेश दिला.
वैशाली, मग नेपाळ.
पाटलिपुत्र (पटणा) – मग गया, बोधगया, गिरियेक पर्वत.
कुसागरपूर, राजगृह, नालंदा – येथे १६ महिने संस्कृत व बौद्ध शिक्षण घेतले.
ओड्र (ओरिसा/ओडिशा), गंजाम, कलिंग, मग कोवळा (बेरार/विदर्भ).
आंध्र, तेलंगणा, अमरावती – बुद्ध साहित्याचा अभ्यास.
कांचीपुरम (तमिळनाडू) – द्राविड देशाची राजधानी.
श्रीलंका जाण्याचा विचार केला, पण राजाचा मृत्यू झाल्याने त्यांची वाटचाल थांबवली.
महाराष्ट्र: भडोच (नर्मदा नदी), उज्जैन, वलभी, सिंध, मुलतान.
नालंदा व तिलधक – प्रज्नाभद्र यांच्याकडून शिकले.
कामरूप (आसाम) – एका महिन्याचा मुक्काम.
पाटलिपुत्र – हरषवर्धनाचा दरबार व पंचवार्षिक धर्मसभा.
प्रयाग आणि कन्नौज – बौद्ध महोत्सवांत सहभाग.
जालंधरला परत.
ओहिंद (इ.स. 643) – इंडस पार केला.
उत्तखंड (हिंदूकुश) – बर्फाळ पर्वत ओलांडून कपीसा (अफगाणिस्तान).
फालाना (बानू) – धार्मिक सभा.
पंजशीर खोरे, खावाक पास, अंदेराब – अफगाणिस्तानात.
काश्गार, यारकंद, खोतान – बर्फाळ प्रदेश.
शेवटी चीनच्या चांग’आन (Xi’an) राजधानीत पोहोचले.
सत्यशोधक महेश शिंदे . 

छान ��
ReplyDelete